دی, ۱۳۹۷ بدون نظر دپارتمان ارزیابی و توسعه, مقاله ارزیابی و توسعه, موسسه معنا

خلاقیت مهارتی آموختنی است. چگونگی‌اش را اینجا یاد بگیرید

شرکت‌ها متوجه شده‌اند که بدون خلاقیت هیچ نوآوری وجود ندارد. در نتیجه، شرح شغلی بر اهمیت خلاقیت تأکید می‌کند. اما عمدتاً فقط همین است.

تصور کنید یک دفعه چیزی به ذهنتان می‌آید که قبلا متوجه آن نشده بودید. بوم! ایده‌ای منحصربه فرد، فکری پیشگامانه یا یک نوآوری فوق‌العاده ظاهر می‌شود. شاید این شگفت‌انگیزترین ویژگی انسان‌ها باشد: توانایی ما برای تصور چیزی جدید. فرا رفتن از حاشیه‌ی امن خود و کشف کردن، خلق کردن و اختراع کردن از نظر من، چیزی کم از جادو ندارد.

 این مهارت در کسب‌وکار ضروری است. در غرب، بازارها به سرعت اشباع شده، محصولات یکنواخت گشته و مشتریان به راحتی از آنها خسته می‌شوند. برای اینکه در قالب کسب‌وکار زنده بمانید، باید چیز خاصی بیابید. این چیز خاص می‌تواند ایده‌ای منحصر به فرد، فکری پیشگامانه یا یک نوآوری باشد.

شرکت‌ها متوجه این امر شده‌اند. علاوه بر این، شرکت‌ها متوجه شده‌اند که بدون خلاقیت هیچ نوآوری وجود ندارد. در نتیجه، شرح شغلی بر اهمیت خلاقیت تأکید می‌کند. اما عمدتاً فقط همین است.

شاید تصور می‌کنید که خلاقیت ژنتیکی است؛ یا این ژن را دارید یا نه. اگر ژن خلاقیت را ندارید، پس ژن‌های بدی دارید. شوخی می‌کنم. می‌توانید یاد بگیرید که چگونه خلاق باشید. من شخصا این کار را کردم و همچنان مهارت‌های تفکر خلاقانه‌ام را بهبود می‌بخشم. اگر این مقاله را می‌خوانید، احتمالا به یادگیری برخی ابزارها علاقه‌مند هستید.

چطور می‌توانید خلاقیت را بسنجید؟

در تحقیقات علمی، خلاقیت اغلب با «آزمون تفکر خلاقانه‌ی تورنس» عملی می‌شود. یکی از اجزای جالب این آزمون کار «شکل‌های ناقص» است. همانطور که در پایین ملاحظه می‌کنید، یک شکل انتزاعی به شما داده می‌شود و شما قرار است آن را به یک تصویر تبدیل کنید. سپس، باید یک عنوان خوب برای اثرتان انتخاب کنید.

معیارهای ارزیابی کار عبارتند از اصالت، جزئیات و همچنین انتزاع عنوان. بر اساس این معیارها، اگر نقاشی‌ای خاص و منحصربه‌فرد با جزئیات زیاد کشیده باشید و عنوان انتزاعی انتخاب کرده باشید، نمره بالایی در خلاقیت دریافت خواهید کرد.

با در نظر داشتن هدفی که عنوان شد، چرا تمرینات را انجام نمی‌دهید و این دو شکل ناقص را کامل نمی‌کنید؟

ارزش و خطر کنجکاوی

خلاقیت چیزی نیست که بتوانید به‌راحتی آن را روشن یا خاموش کنید. خلاقیت یک نگرش است، ذهنیتی است که با آن با محیط روبرو می‌شوید. خلاقیت به کنجکاوی و کاوش در محیط اطرافتان با دیدی جدید مربوط است. خلاقیت به بررسی دلایل پشت پرده‌ی حوادث تکراری می‌پردازد.

البته که در کنجکاوی مقدار مشخصی از شجاعت دخیل است. پس از فارغ‌التحصیلی با مدرک اقتصاد، وظیفه‌ی بررسی تصمیم سرمایه‌گذاری در کشورهای مختلف را عهده‌دار شدم. این تمرین شامل تحقیقات در مورد چشم‌اندازهای رشد ملل مختلف بود. اکثر همکلاسی‌هایم تصمیم گرفتند در «اقتصادهای جاافتاده‌ی» آلمان، چین و ایالات متحده سرمایه‌گذاری کنند. با این حال، من کاملاً در طرف مقابل این طیف بودم. وقتی گفتم به سرمایه‌گذاری در لهستان و ویتنام علاقه‌مندم، دیگران به من خندیدند.

گاهی اوقات کنجکاوی می‌تواند واقعاً صدمه بزند. در کلاس دانشگاهم، دیگران خیلی زود متوجه شدند که پایان‌نامه‌ام براساس شواهد منطقی است، اما در بسیاری از موارد نمی‌توانید افکارتان را با واقعیت‌های مسلم تایید کنید. به قول گوته، «جسارت در خودش نبوغ، قدرت و جادو دارد.» همین موارد برای خلاقیت نیز صادق است.

با خیال راحت بازی کنید

شرکت‌هایی مانند گوگل یا فیس‌بوک فرهنگ سازمانی نوآورانه را گسترش می‌دهند. اگر تلاش‌های این شرکت‌ها را برای توسعه‌ی چنین فرهنگی به دقت مورد بررسی قرار دهید، مشخص می‌شود که محیطی سرزنده و روشنفکرانه یکی از جنبه‌های کلیدی آن است.

دلیل این امر آن است که الهام به ندرت خودبه‌خود حاصل می‌شود. اغلب اوقات، به محرکی خارجی نیاز دارید تا چیزی مبتکرانه ابداع کنید. باید به چالش کشیده شوید، باید مورد انتقاد قرار گیرید. درست مثل بازخورد صادقانه و مطمئن، اختلاف عقیده نیز بسیار مهم است.

اما همانطور که دیده‌ایم، اگر کنجکاوی نشان دهید و خارج از چارچوب فکر کنید، خود را آسیب‌پذیر می‌کنید. راه‌حل ساده است: محیطی را که به آن اعتماد دارید، رشد دهید. گوگل و فیس‌بوک چنین محیطی را از طریق فضاهای کاری باز، وعده‌های غذایی مشترک و مجموعه‌ی گسترده از فعالیت‌های تیم‌سازی ترویج می‌دهند.

اعتماد وقتی مورد انتقاد قرار می‌گیرد، متبلور می‌شود. برای پذیرفتن بازخورد انتقادی، باید آن قدر احساس امنیت کنید که اشتباهات خود و همچنین ارزش فرد و نظر همتای خود را بپذیرید. جالب‌ترین اجرای یک فرهنگ سازمانی باز و قابل‌اعتماد در پیکسار دیده شده است: در این شرکت، از شکست به عنوان ابزاری حتمی برای موفقیت یاد می‌شود

گفته‌های بنیانگذار این شرکت، اد کتمول، بسیار پرمغز است که می‌گوید: «وقتی کار جدیدی را شروع می‌کنید، مرتکب اشتباه می‌شوید و اگر اشتباه نکنید، یا دارید خودتان را کپی می‌کنید یا شخص دیگری را.»

اما، بیایید فقط به افراد دیگر نظارت نکنیم. از این کار چه چیزی نصیبتان می‌شود؟ آیا خود را با محیطی که به آن اعتماد دارید و در آن می‌توانید بدون ترس از عواقب بد انتقاد را مطرح کنید، احاطه کرده‌اید؟ اگر این طور نیست، چطور می‌توانید این محیط را تغییر دهید؟

آن را تغییر دهید

بیرون خانه‌ام دیوار کوچکی در حیاط خلوت وجود دارد. به خصوص شب‌ها، مردم می‌بینند آنجا نشسته‌ام و از آخرین اشعه‌های خورشید آن روز لذت ‌می‌برم. در ابتدا، نمی‌فهمیدم اما بعد از مدتی متوجه شدم که بهترین ایده‌ها در این نقطه به ذهنم می‌آید. بااین‌حال، دلیل این امر آجرهای جادویی یا امواج گرانشی نیست- دلیلش این است که من خودم را در فضای طراوت‌بخش قرار دادم.

خلاقیت نیاز به فضا دارد. اگر ذهنتان را باز نکنید، هیچ چیز جدیدی نمی‌تواند وارد آن شود. بنابراین، به جای اینکه خودتان را تحت فشار قرار دهید تا ایده‌ها یا راه‌حلی پیدا کنید، به پیاده‌روی بروید. یک نیمکت پیدا کنید. از یک موزه بازدید کنید. همه چیز را بگذارید و از الگوهای تفکر جدید استفاده کنید. فرقی نمی‌کند کدام راه شما را به نتیجه می‌رساند- در نهایت، برنده شما هستید.

ما انسان‌ها برای آشنایی و ارتباط تلاش می‌کنیم. از دیدگاه اجدادمان این طرز فکر کاملا معنادار است زیرا هر حادثه‌ی ناآشنا می‌تواند به ضررمان تمام شود و یا باعث شکار شدنمان توسط ببرها شود! گرچه، زمانه تغییر کرده است. برای گسترش دیدمان و ایجاد بستری بارور برای خلاقیت، باید با آغوشی باز ماجراجویی را بپذیریم و دل به کارهای نامتعارف بزنیم.

بدانید خلاقیت کلید موفقیت شماست.

علاوه بر اقتصاد، موسیقی کلاسیک هم خوانده‌ام. همانطور که احتمالا می‌دانید، نوازندگان هر روز چند ساعتی را صرف تمرین می‌کنند. از آنجایی که دانشجوی پر مشغله‌ای بودم و واقعا قدر اوقات فراغتم را می‌دانستم، سعی کردم کارآمدترین روش‌های یادگیری را بفهمم.

مهمترین درس این است که هرگز چیزها را دوباره و دوباره به همان روش تکرار نکنیم. گرهارد مانتل، نوازنده‌ی آلمانی ویولون سل، مفهوم ارزشمندی را مطرح می‌کند که «توجه گردون» نامیده می‌شود: هنگام نواختن چندین باره‌ی یک قطعه موسیقی، ابتدا به حرکت دست راست خود تمرکز می‌کنید. بار دوم، پیشرفت صدا را دنبال می‌کنید. بار سوم، تنفس خود را کنترل می‌کنید و به همین ترتیب. این مراحل به نظرتان آشنا نیست؟ بله، این دقیقاً یعنی هر بار زاویه‌ی دید جدیدی داشته باشیم.

به‌علاوه، مشاهده و توجه کردن، دو ویژگی ضروری هم برای تمرینِ ساز و هم درگیر شدن در تفکر خلاق است. مجدداً، به یک ویژگی شناخته شده می‌رسیم: برای مشاهده و تفکر در مورد محیط‌تان یا شاید حتی مهم‌تر، خودتان، باید یک گام به عقب بردارید و کمی از جریان مداوم کارها فاصله بگیرید. به عبارت دیگر، زنگ تفریح چیز خوبی است، پس از آن بهره بگیرید!

وقتی مشغول تمرین ویولون سل هستم، این لحظات توقف اغلب منجر به پیشرفتی تحیرآمیز می‌شود. به همین ترتیب، فضا دادن به خودتان برای داشتنِ زاویه‌ی دیدی وسیع‌تر به اکتشافات بزرگی منجر می‌شود.

منبع مقاله:

innovazing

ترجمه:

موسسه معنا

با دوستانتان به اشتراک بگذارید:

برچسب ها
درباره نویسنده

ارسال نظر شما

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.